چهارشنبه 10 آذر 1400

فرهنگ عمومی (دوازده): چند تکنیک صحبت کردن قرآنی

 

آدم عاقل همواره سعی دارد بر اساس حجت های محکم و قابل قبول تصمیم گیری و رفتار نماید، تا بتواند به بهترین نتایج ممکن دست یابد. بر این اساس تعدادی از بایدها و نبایدهای صحبت کردن را ملاحظه می نمایید.

  1. روش صحبت قرآنی
    • با نرمی صحبت کنیم، زبانمان تیغ نداشته باشد. (قَوْلاً لَّيِّناً)
    • طه : 44   فَقُولا لَهُ قَوْلاً لَيِّناً لَعَلَّهُ يَتَذَكَّرُ أَوْ يَخْشى‏
    • و با او به نرمى سخن بگوييد، شايد اندرز گيرد يا بترسد (44).

 

 

  • با گفتار خوش و زبان شیرین صحبت کنیم. (قَوْلاً مَّیْسُورًا)
  • الإسراء : 28   وَ إِمَّا تُعْرِضَنَّ عَنْهُمُ ابْتِغاءَ رَحْمَةٍ مِنْ رَبِّكَ تَرْجُوها فَقُلْ لَهُمْ قَوْلاً مَيْسُوراً
  • و چنانچه از ارحام و فقيران ذوى الحقوق مذكور چون فعلا نادار هستى ولى در آتيه به لطف خدا اميدوارى، اكنون اعراض مى‏كنى و توجه به حقوقشان نتوانى كرد باز به گفتار خوش و زبان شيرين آنها را از خود دلشاد كن (28).

 

 

  • بزبان خوش با مردم تكلم كنيم و سخن نيك بگوييم (وَ قُولُوا لِلنَّاسِ حُسْناً)
  • البقرة : 83   وَ إِذْ أَخَذْنا ميثاقَ بَني‏ إِسْرائيلَ لا تَعْبُدُونَ إِلاَّ اللَّهَ وَ بِالْوالِدَيْنِ إِحْساناً وَ ذِي الْقُرْبى‏ وَ الْيَتامى‏ وَ الْمَساكينِ وَ قُولُوا لِلنَّاسِ حُسْناً وَ أَقيمُوا الصَّلاةَ وَ آتُوا الزَّكاةَ ثُمَّ تَوَلَّيْتُمْ إِلاَّ قَليلاً مِنْكُمْ وَ أَنْتُمْ مُعْرِضُونَ
  • بزبان خوش با مردم تكلم كنيد
  • به مردمان سخن نيك گوييد

 

 

  • کلام مان رسا و شیوا باشد (قَوْلاً بَلِیغًا)
  • النساء : 63   أُولئِكَ الَّذينَ يَعْلَمُ اللَّهُ ما في‏ قُلُوبِهِمْ فَأَعْرِضْ عَنْهُمْ وَ عِظْهُمْ وَ قُلْ لَهُمْ في‏ أَنْفُسِهِمْ قَوْلاً بَليغاً
  • اينان همان كسانيند كه خدا مى‏داند در دلهايشان چيست، تو از آنان اعراض كن، و تنها به اندرز دادنشان بپرداز، به بيانى كه در دلهايشان بنشيند، و در فهماندنشان رسا باشد (63).

 

 

  • سخنى كه بهتر است را به بهترين وجه بگوئيم. (يَقُولُوا الَّتي‏ هِيَ أَحْسَنُ)
  • الإسراء : 53   وَ قُلْ لِعِبادي يَقُولُوا الَّتي‏ هِيَ أَحْسَنُ إِنَّ الشَّيْطانَ يَنْزَغُ بَيْنَهُمْ إِنَّ الشَّيْطانَ كانَ لِلْإِنْسانِ عَدُوًّا مُبيناً
  • و به بندگانم بگو سخنى كه بهتر است بگوئيد، چون شيطان مى‏خواهد ميان آنان كدورت بيفكند كه شيطان براى انسان دشمنى آشكار است (53).
  • و به بندگان من بگو كه با يكديگر به بهترين وجه سخن بگويند، كه شيطان در ميان آنها به فتنه‏گرى است، زيرا شيطان آدمى را دشمنى آشكار است. (53)

 

  • با اكرام و احترام سخن بگوییم. (وَ قُلْ لَهُما قَوْلاً كَريماً)
  • الإسراء : 23   وَ قَضى‏ رَبُّكَ أَلاَّ تَعْبُدُوا إِلاَّ إِيَّاهُ وَ بِالْوالِدَيْنِ إِحْساناً إِمَّا يَبْلُغَنَّ عِنْدَكَ الْكِبَرَ أَحَدُهُما أَوْ كِلاهُما فَلا تَقُلْ لَهُما أُفٍّ وَ لا تَنْهَرْهُما وَ قُلْ لَهُما قَوْلاً كَريماً
  • پروردگارت حكم قطعى كرده كه غير او را نپرستيد و به والدين احسان كنيد، و اگر يكى از آن دو در حيات تو به حد پيرى رسيد، و يا هر دوى آنان سالخورده گشتند زنهار كلمه‏اى كه رنجيده خاطر شوند مگو و كمترين آزار به آنها مرسان و با ايشان به اكرام و احترام سخن بگو (23).

 

 

  1. محتوای صحبت
    • حرفمان سنجیده و منطقی باشد. (وَ قُولُوا قَوْلاً سَديداً)
    • الأحزاب : 70   يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَ قُولُوا قَوْلاً سَديداً
    • از خدا بترسيد و سخن سنجيده بگوييد (احزاب-70).

 

 

 

  • صحبت مان عادلانه و منصفانه باشد (وَإِذَا قُلْتُمْ فَاعْدِلُوا)
  • الأنعام : 152   وَ لا تَقْرَبُوا مالَ الْيَتيمِ إِلاَّ بِالَّتي‏ هِيَ أَحْسَنُ حَتَّى يَبْلُغَ أَشُدَّهُ وَ أَوْفُوا الْكَيْلَ وَ الْميزانَ بِالْقِسْطِ لا نُكَلِّفُ نَفْساً إِلاَّ وُسْعَها وَ إِذا قُلْتُمْ فَاعْدِلُوا وَ لَوْ كانَ ذا قُرْبى‏ وَ بِعَهْدِ اللَّهِ أَوْفُوا ذلِكُمْ وَصَّاكُمْ بِهِ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ
  • به مال يتيم نزديك مشويد مگر به نيكوترين وجهى كه به صلاح او باشد تا به سن بلوغ رسد. و پيمانه و وزن را از روى عدل تمام كنيد. ما به كسى جز به اندازه توانش تكليف نمى‏كنيم. و هر گاه سخن گوييد عادلانه گوييد هر چند به زيان خويشاوندان باشد. و به عهد خدا وفا كنيد. اينهاست آنچه خدا شما را بدان سفارش مى‏كند، باشد كه پند گيريد. (152)

 

 

  • همدیگر را با القاب خوب صدا بزنیم ونه با القاب بد. (وَ لا تَنابَزُوا بِالْأَلْقابِ)
  • الحجرات : 11   يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا لا يَسْخَرْ قَوْمٌ مِنْ قَوْمٍ عَسى‏ أَنْ يَكُونُوا خَيْراً مِنْهُمْ وَ لا نِساءٌ مِنْ نِساءٍ عَسى‏ أَنْ يَكُنَّ خَيْراً مِنْهُنَّ وَ لا تَلْمِزُوا أَنْفُسَكُمْ وَ لا تَنابَزُوا بِالْأَلْقابِ بِئْسَ الاِسْمُ الْفُسُوقُ بَعْدَ الْإيمانِ وَ مَنْ لَمْ يَتُبْ فَأُولئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ
  • اى كسانى كه ايمان آورده‏ايد! نبايد گروهى از مردان شما گروه ديگر را مسخره كنند، شايد آنها از اينها بهتر باشند؛ و نه زنانى زنان ديگر را، شايد آنان بهتر از اينان باشند؛ و يكديگر را مورد طعن و عيبجويى قرار ندهيد و با القاب زشت و ناپسند يكديگر را ياد نكنيد، بسيار بد است كه بر كسى پس از ايمان نام كفرآميز بگذاريد؛ و آنها كه توبه نكنند، ظالم و ستمگرند! (11)

 

  • سخن نيكو و دلپسند گوئيد (وَ قُولُوا لَهُمْ قَوْلاً مَعْرُوفاً)
  • النساء : 8   وَ إِذا حَضَرَ الْقِسْمَةَ أُولُوا الْقُرْبى‏ وَ الْيَتامى‏ وَ الْمَساكينُ فَارْزُقُوهُمْ مِنْهُ وَ قُولُوا لَهُمْ قَوْلاً مَعْرُوفاً
  • و چون در تقسيم تركه ميت از خويشان ميت و يتيمان و فقيران اشخاصى حاضر آيند به چيزى از آن مال، آنها را روزى دهيد و با آنان سخن نيكو و دلپسند گوئيد (8).

 

  • حرفی نزنیم که خودمان عمل نمی کنیم (لِمَ تَقُولُونَ مِالا تَفْعَلُونَ)
  • الصف : 2   يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا لِمَ تَقُولُونَ ما لا تَفْعَلُونَ
  • اى كسانى كه ايمان آورده‏ايد! چرا سخنى مى‏گوييد كه عمل نمى‏كنيد؟! (2)

 

همچنین ببینید

کتاب شیطان شناسی

خلاصه کتاب مدل مدیریت جامع فرهنگ

کتاب مدل مدیریت جامع فرهنگ در دو نوبت به چاپ رسیده است و برای اطلاع …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *